Dagtocht naar Haps-Ooijpolder 13 mei 2026
Wat begon als een zoektocht naar het eeuwenoude raadsel: “Wat was er eerder, het ei of de kip?”, eindigde dit in een verrassend gezellige en leerzame dagtocht naar Haps (eieren) en de Ooijpolder (Stenen en natuur).
In Haps werden wij hartelijk ontvangen met koffie en een royaal stuk appeltaart. Daarna vertelde de eigenaresse vol enthousiasme over haar kippenbedrijf. Met zichtbaar plezier sprak zij over haar honderd witte en honderd bruine hennen, die elk hun verblijven delen met twee trotse hanen. Hoewel het antwoord op de grote levensvraag niet gevonden werd, kregen wij wel een prachtig inkijkje in de wereld van het ei.
Na het verhaal volgde een proeverij van drie bijzondere advocaatsoorten. Eerst proefden we Doortje: een zachte advocaat van ei, alcohol, suiker en kruiden. Daarna kwam Moortje op tafel, dezelfde basis maar met chocolade toegevoegd, waardoor deze advocaat een mooie bruine kleur kreeg. Als derde verscheen Syp — vermoedelijk afgeleid van een oud Nederlands woord voor “wijn of biervat”. Deze variant bevatte geen pure alcohol zoals de andere twee, maar was verrijkt met amaretto, wat zorgde voor een volle amandelsmaak.
Een van de vrolijkste onderdelen van de middag was zonder twijfel het kampioenschap eiertikken. De aanwezigen werden in twee rijen tegenover elkaar opgesteld, waarna het “tikken” kon beginnen. Met veel gelach en spanning werd gekeken wiens ei het langste heel bleef. Sommige deelnemers bleken ware kampioenen in het kiezen van een stevig ei, anderen zagen hun ei al bij de eerste tik sneuvelen.
Na nog een kijkje genomen te hebben bij de kippen vervolgden wij onze reis richting de Ooijpolder.
In Millingen wachtte ons eerst een rijkelijk verzorgde lunch, zodat niemand met een lege maag aan het volgende gedeelte van de dag hoefde te beginnen.
Daarna stapten wij in de Zonnetreintjes van de Stichting Steen en Natuur voor een rondrit door het prachtige landschap van de Ooijpolder. Tijdens deze tocht kregen wij uitleg over het verleden van het gebied, waar natuur fauna (Konikpaarden) en flora, steenfabrieken en industrie jarenlang nauw met elkaar verbonden waren.
Eigenlijk is de Ooijpolder één groot voorbeeld van de Nederlandse strijd mét het water in plaats van tégen het water.
Vroeger probeerde men rivieren strak op te sluiten tussen hoge dijken. Nu geeft men rivieren vaker juist meer ruimte: nevengeulen, overstroomgebieden, natuurontwikkeling. Dat heet tegenwoordig vaak: “Ruimte
voor de Rivier”.
Het was bijzonder om te horen hoe de steenindustrie vroeger het leven en werken in deze streek bepaalde, terwijl tegenwoordig vooral rust, water en natuur het beeld bepalen. Met mooie verhalen, gezelligheid, humor en veel nieuwe indrukken praten we dan nog wat na in de Thornsche Molen en kijken we terug op een bijzonder geslaagde dag.
Een uitstapje waarin niet alleen het ei centraal stond, maar vooral ook het samenzijn.
Van de eieren in Haps tot de uiterwaarden van de Ooijpolder loopt eigenlijk één lijn: De mens leeft al eeuwen samen met natuur en voedselvoorziening. In Haps ziet men hoe de landbouw steeds moderner werd en in de Ooijpolder ziet men hoe de natuur opnieuw meer ruimte krijgt. Het één gaat over produceren. Het ander over bewaren. En daartussen beweegt zich de moderne Nederlander, steeds zoekend naar evenwicht tussen economie, landschap en natuur.
Reiscommissie Seniorenvereniging Helden,
bedankt voor deze mooie tour.
Pim Janssen
Uitstapje naar de Biesbosch
Op donderdag 15 mei stapten 55 KBO leden van de afdeling Helden in de bus om de reis te aanvaarden naar de Biesbosch. Na een voortvarende reis kwamen we rond half twaalf te Drimmelen aan, bij de aanlegsteigers waar de Zilvermeeuw 8 al lag te wachten. Nadat we hadden ingescheept, konden we met een prachtige bootreis door de Biesbosch varen en aan de inwendige mens werd ook gedacht.
De Biesbosch kent een paar bijzondere historische gebeurtenissen, die zowel dramatisch als fascinerend zijn. Dit werd tijdens de bootreis wel duidelijk. Hier zijn enkele van de meest markante momenten, met name gericht op de menselijke geschiedenis in dit grillige landschap:
1. De Sint-Elisabeth vloed (1421) – geboorte van de Biesbosch
a. Op 18 november 1421 braken de dijken tijdens een zware storm in combinatie met hoge rivierstanden.
Minstens 16 dorpen werden verzwolgen, duizenden mensen kwamen om.
b. Het vruchtbare poldergebied veranderde in een uitgestrekt moerasgebied — de basis van wat nu de Biesbosch is.
c. Sommige kerkruïnes, zoals die van het verdronken dorp Houwelingen, zijn onder water nog terug te vinden.
2. De Biesbosch in de Tachtigjarige Oorlog (1568–1648)
Tijdens de strijd tussen de Spaanse troepen en de opstandelingen (de "Geuzen") werd de Biesbosch een soort grensgebied. De wirwar van water en riet bood schuilplaatsen aan opstandelingen.
De Spanjaarden hadden moeite om in het terrein te opereren; kleine bootjes en lokale kennis gaven de Geuzen een voordeel.
3. Militaire betekenis – Fort Biesbosch
In de 19e eeuw werd het gebied onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie: een verdedigingslinie waarbij land onder water werd gezet om vijanden te stoppen. Fort Biesbosch werd gebouwd als onderdeel van die linie, strategisch geplaatst in het moeras.
Het is klein, maar symbolisch voor hoe Nederland water als wapen gebruikte.
4. De Biesbosch in de Tweede Wereldoorlog (1940–1945)
Dit is misschien wel het meest intrigerende hoofdstuk uit de moderne geschiedenis van de Biesbosch. Onderduiken en smokkel In WOII werd de Biesbosch een doorgangsroute voor verzetsstrijders, piloten, onderduikers en koeriers. Omdat het gebied ontoegankelijk was voor Duitsers, werd het een veilige verbinding tussen het bezette en het bevrijde deel van Nederland. Deze geheime route stond bekend als de Biesboschlinie”.
De linie van Dordrecht naar Drimmelen
De linie werd bemand door zogenaamde “line-crossers”:
jonge mannen uit de omgeving die met fluisterbootjes mensen, wapens, medicijnen en berichten overbrachten. Dit gebeurde ’s nachts, vaak bij slecht weer, onder constant risico om opgepakt of beschoten te worden. Er zijn 21 mensen officieel erkend als line-crosser, waarvan er 3 tijdens hun missie sneuvelden.
Vandaag de dag kun je langs deze linie herdenkingspunten vinden, en ook het Fort Biesbosch en het museum besteden hier aandacht aan.
Tot slot: de strijd tussen mens en natuur
De geschiedenis van de Biesbosch is één lange wisselwerking tussen natuurkracht en menselijk aanpassingsvermogen. Dit werd goed duidelijk verwoord en in beeld gebracht in het Museum dat aansluitend aan de bootreis gebracht werd. Waar andere gebieden werden drooggelegd en beteugeld, bleef de Biesbosch een plek waar het water de baas was — en waar mensen leerden overleven in een moerasachtig labyrint.
Om half vijf gingen we een beetje moe, maar zeer voldaan huiswaarts en konden we tegen 18.45 uur weer voet op Heldense bodem zetten.
Een mooie geslaagde reis, georganiseerd door de KBO en de Fa. Ghielen naar een prachtig natuurgebied met veel historie!